De echtgenoot van SGP-politica Lilian Janse weet de afwasborstel gelukkig wél te vinden, schrijft Janneke van de Putte. Tijden veranderen, nu de SGP nog.
299 tegen 53. Zelfs anno 2025 stemden SGP-leden een voorstel voor een actievere rol voor vrouwen in de partij weg op de landelijke partijdag in Nieuwegein. Dit na verschillende feministische golven waarbij ook de Dolle Mina, waar ik me bij heb aangesloten, flink heeft gestreden om juist de gelijkheid tussen mannen en vrouwen recht te trekken.
Het zou politica Lilian Janse, met elf jaar politieke ervaring, haar verdiende plek in de Tweede Kamer hebben kunnen geven. Het voorstel kwam van Janse zelf, de eerste vrouw die een zetel voor de gereformeerde partij veroverde, en van de afdeling Vlissingen, waar zij sinds 2014 in de gemeenteraad zit. Overigens pas nadat eerst zes mannen de revue hadden gepasseerd.
Het beginselprogramma stamt uit 1918, het jaar dat de partij werd opgericht en een jaar nadat het algemeen kiesrecht voor mannen was ingevoerd. Voor vrouwen gebeurde dat in 1919. Stemrecht voor iedereen, ook vrouwen: dat de oprichters hier moeite mee hadden is een understatement te noemen, maar ja, die wet hè.
Daar hebben de heren een taalkundige oplossing voor bedacht: een vrouw moet ‘naar eigen eer en geweten’ en ‘met inachtneming van haar door God gegeven plaats’ afwegen of ze vindt dat ze mag stemmen. Volgens de wet mag Janse haar werk doen, maar volgens het hoofdbestuur én een groot deel van de leden dus niet.
Leden van de jongerenafdeling zijn duidelijk over het vrouwenstandpunt. Om de discussie aan te jagen voor de stemming, deelden zij afwasborstels uit met de tekst: ‘Handig in de hand, niet in het ambt?’ Ook op sociaal medium Instagram spreken de SGP-jongeren zich duidelijk uit: ‘Iedereen krijgt een afwasborstel, ook mannen kunnen de afwas doen. Ook in het ambt? Ja natuurlijk! De borstel door Den Haag en schoonmaken in de politiek.’
Aan de man achter Lilian Janse zal het zeker niet liggen; hij weet de afwasborstel allang te vinden, vertelt hij in NRC op 22 mei. Ko Janse: “Ik doe de volledige huishouding al. Wasjes, stofzuigen, koken. Lilian hoeft niets meer te doen. Als zij doordeweeks in Den Haag bezig is, vermaak ik mij wel.”
Als het zo evident is dat de SGP-leden hopeloos achter de feiten aan lopen, heb ik nog maar één vraag: wie heeft er tijd om de Staatkundig Gereformeerde Partij duidelijk te maken dat de nieuwe lichting vooruit wil en niet – nog verder – achteruit?
Janneke van de Putte, mede namens actiegroep Dolle Mina 2025